Proxmox nedir? Proxmox VE (Virtual Environment), Debian tabanlı, açık kaynak bir sanallaştırma platformudur. Fiziksel bir sunucuya kurulur; üzerinde KVM tabanlı sanal makineler ve LXC konteynerler çalıştırır, hepsini tarayıcıdan açılan bir web arayüzünden yönetirsiniz. Lisans ücreti yoktur. Para ödenen kısım isteğe bağlı destek aboneliği ve kurumsal güncelleme deposudur. VMware ESXi'nin yaptığı işin büyük bölümünü (sanal makine, canlı taşıma, yüksek erişilebilirlik, yedekleme) ek ürün almadan yapar.
VMware'den Proxmox'a geçiş üç parçalı bir iştir: Proxmox'u hedef sunucuya doğru depolama ve ağ düzeniyle kurmak, her sanal makine için uygun taşıma yöntemini seçmek (Proxmox VE 8.2 ile gelen ESXi içe aktarma sihirbazı, OVF dışa aktarma ya da yedekten dönüş) ve Windows makinelerde VirtIO sürücülerini doğru sırayla devreye almak. Aşağıda bu adımları dedicated sunucu işleten bir ekibin gözünden anlatıyorum. Yazının ortasında VM listenizden yöntem, tahmini kopyalama süresi ve dalga planı çıkaran bir geçiş planlayıcısı, sonunda da yıllık lisans karşılaştırıcısı var.
- Proxmox VE ücretsizdir; küme, HA ve yedekleme aboneliksiz de açıktır. Abonelik destek ve kurumsal depo içindir.
- ESXi 6.5–8.0 host'larındaki VM'leri arayüzdeki içe aktarma sihirbazıyla çekebilirsiniz; vSAN üzerindeki ve şifreli diskler bu yoldan gelmez.
- Windows VM'i önce SATA diskle açın, VirtIO sürücüsünü yükleyin, sonra VirtIO SCSI'ye çevirin. Sıra bozulursa 0x7B mavi ekranı gelir.
- ZFS kullanacaksanız RAID kartı yerine HBA kullanın; VM diskleri için RAIDZ değil ayna (mirror) seçin.
- Snapshot yedek değildir. Ayrı bir makinede Proxmox Backup Server ve başka lokasyonda ikinci kopya planlayın.
- Otomatik HA için üç düğüm ya da iki düğüm + QDevice gerekir. Tek sunucuda Proxmox da mantıklıdır, yalnız HA beklemeyin.
Proxmox nedir, ne işe yarar?
Proxmox VE, Avusturyalı Proxmox Server Solutions GmbH'nin geliştirdiği, kaynak kodu AGPLv3 lisansıyla yayımlanan bir sanallaştırma dağıtımıdır. Kurduğunuzda Debian üzerine yerleşmiş bir hipervizör elde edersiniz: çekirdekte Linux'un KVM modülü, onun üstünde QEMU, yanında LXC konteynerleri ve hepsini yöneten bir REST API ile web arayüzü. Ekim 2026 itibarıyla güncel sürüm Debian 13 (Trixie) tabanlı Proxmox VE 9.2; Ağustos 2026'dan beri ARM64 sunucular için ayrı bir 9.2 imajı da var. Aynı ailede yedek için Proxmox Backup Server 4.2, birden çok kümeyi tek ekrandan izlemek için Proxmox Datacenter Manager 1.1 bulunuyor.
Pratikte ne yapar? Tek bir fiziksel sunucuyu ya da birkaç sunucudan oluşan bir kümeyi birbirinden yalıtılmış onlarca makineye böler. ERP veritabanı bir Windows Server VM'inde, web uygulaması bir Linux VM'inde, küçük servisler (DNS, izleme ajanı, iç wiki) çok daha hafif LXC konteynerlerinde çalışır. Snapshot, şablondan klonlama, canlı taşıma, zamanlanmış yedek ve güvenlik duvarı arayüzde hazır gelir.
- KVM + QEMUTam sanal makineler. Windows, Linux, BSD; her biri kendi çekirdeğiyle, donanımdan yalıtılmış.
- LXC konteynerAna makinenin Linux çekirdeğini paylaşır. Saniyeler içinde açılır, az RAM ister; yalnız Linux çalıştırır.
- Web arayüzü + API8006 numaralı portta HTTPS arayüz; her düğümden tüm küme yönetilir. Aynı işler
qm,pctvepveshkomutlarıyla da yapılır. - DepolamaZFS, LVM-thin, Ceph, NFS, iSCSI, CIFS. Aynı kümede birkaçı birlikte kullanılabilir.
- AğLinux köprüsü, bond, VLAN; SDN ile VXLAN ve EVPN bölgeleri.
VMware'den gelenler için kaba bir eşleştirme: ESXi'nin yerini Proxmox düğümü, vCenter'ın yerini her düğümde zaten açık olan küme arayüzü, VMFS'in yerini ZFS, LVM-thin ya da Ceph alır. Yedek ürününün yerini isterseniz Proxmox Backup Server tutar. Birebir aynı değiller; farkları üçüncü bölümde tabloyla anlatıyorum.
Yazılım tarafından gelen biri olarak beni en çok ikna eden kısım API oldu. Arayüzde tıkladığınız her işin bir REST karşılığı var: pvesh get /cluster/resources --type vm --output-format json kümedeki bütün makineleri JSON olarak döker, aynı uç noktayı Terraform da kendi yazdığınız küçük bir Go aracı da çağırabilir. VMware'de bu iş PowerCLI ve bir vCenter oturumu ister; Proxmox'ta Datacenter → Permissions → API Tokens altında açtığınız yetkisi kısıtlı bir token yetiyor.
pve-no-subscription deposundan alırsınız. Bu depo da kararlı paketler içerir, yalnız kurumsal depodan önce yayına çıkar ve daha kısa süre test edilmiştir. Abonelik soket başına yıllıktır, destek seviyesini belirler, özellik açmaz. Girişte çıkan “geçerli abonelik yok” uyarısı bu yüzden işlevsel bir kısıt değildir.VMware'den Proxmox'a neden geçiliyor? Broadcom lisans değişikliği
Ekibe gelen altyapı sorularında son iki yıldır sık duyduğumuz bir cümle var: “VMware yenileme teklifi geldi, bütçeyi tutturamıyoruz.” Sebep teknik değil, ticari. Broadcom, VMware'i Kasım 2023'te satın aldı ve lisans modelini baştan değiştirdi.
Değişikliğin özü şu: kalıcı (perpetual, bir kez alınıp süresiz kullanılan) lisans satışı bitti, her şey yıllık aboneliğe döndü. Ürünler VMware Cloud Foundation ve vSphere Foundation gibi büyük paketlerde toplandı, tek bileşen almak zorlaştı. Fiyat artık çekirdek başına ve her fiziksel işlemci için en az 16 çekirdek sayılıyor. 8 çekirdekli iki işlemcili eski bir sunucu bu yüzden 32 çekirdek gibi faturalanıyor.
Ücretsiz ESXi'nin hikâyesi de dalgalı. Şubat 2024'te indirme kaldırıldı, Nisan 2025'te ESXi 8.0 Update 3e ile geri geldi. Geri gelen sürümde vCenter yönetimi, vMotion, HA ve yedek yazılımlarının kullandığı VADP arayüzü yok; Broadcom desteği yok; sanal makine başına 8 vCPU sınırı var. Laboratuvarda iş görür, üretim kümesinde görmez.
Nisan 2025'te bir de sipariş başına 72 çekirdek alt sınırı bayilere duyuruldu. Birkaç gün sonra distribütör kaynaklı haberler, en azından EMEA bölgesinde 16 çekirdek kuralına dönüldüğünü yazdı; Broadcom ise ortada bir fiyat değişikliği olmadığını söylemekle yetindi. Kural bu kadar oynak olunca tek güvenilir rakam, yetkili bayiden yazılı aldığınız tekliftir. O teklifteki çekirdek fiyatını aşağıdaki karşılaştırıcıya girin.
- Kasım 2023Broadcom, VMware satın alımını tamamlar.
- Aralık 2023Broadcom kalıcı lisans satışını bitirir; abonelik ve paket modeline geçilir.
- Şubat 2024Ücretsiz ESXi indirmesi kaldırılır.
- Nisan 2024Proxmox VE 8.2, ESXi içe aktarma sihirbazıyla çıkar.
- Nisan 2025ESXi 8.0 U3e ücretsiz sürüm olarak döner; vCenter, HA ve destek yok.
- Nisan 2025Sipariş başına 72 çekirdek alt sınırı gündeme gelir; bayi haberlerine göre EMEA'da 16 çekirdek kuralına dönülür.
- Mayıs 2026Proxmox VE 9.2: anlık kullanıma göre yük dengeleme, bakım için HA'yı küme genelinde askıya alma.
Lisans tek başına geçiş sebebi değil. VMware olgun bir ürün; sorun, küçük ve orta ölçekli kurulumlarda fiyatın ve paket yapısının ihtiyaçla örtüşmemesi. İki üç sunucuda yirmi otuz VM çalıştıran bir şirket için Proxmox çoğu zaman yeter. Yüzlerce host'u NSX ve vSAN ile işleten bir kurumda hesap bambaşka.
Proxmox ile VMware ESXi farkı nedir?
Tabloyu özellik listesinden çok işletme gözüyle hazırladım: bir sorun çıktığında kimi arayacaksınız, yedeği neyle alacaksınız, kümeye yeni bir düğüm eklemek neye mal olacak?
| Konu | Proxmox VE | VMware vSphere / ESXi |
|---|---|---|
| Lisans | Ücretsiz, açık kaynak (AGPLv3). Destek aboneliği soket başına yıllık; özellikler her seviyede aynı. | Abonelik; çekirdek başına, işlemci başına en az 16 çekirdek. Ücretsiz ESXi kısıtlı ve desteksiz. |
| Hipervizör | KVM/QEMU sanal makine + LXC konteyner, aynı arayüzde. | ESXi (VMkernel). Konteyner için ayrı ürünler. |
| Yönetim | Her düğümde web arayüzü; küme tek ekrandan. Çoklu küme için Datacenter Manager. | vCenter Server (ayrı appliance, paketin parçası). |
| Canlı taşıma | Var. Paylaşımlı depolamada hızlı; yerel diskle de yapılabilir, disk de kopyalanır. | vMotion; lisans paketine bağlı. |
| HA ve yük dengeleme | Dahili HA. 9.2'de anlık kullanıma göre dinamik yük dengeleme (CRS). | vSphere HA ve DRS. DRS çok olgun. |
| Depolama | ZFS, LVM-thin, Ceph, NFS, iSCSI; hepsi kutudan çıkar. | VMFS, NFS, vVols. vSAN paket ya da ek lisans konusu. |
| Yedekleme | vzdump dahili. Proxmox Backup Server ücretsiz, tekilleştirmeli ve artımlı. | VADP üzerinden üçüncü taraf yazılım (Veeam vb.). |
| Ağ | Linux köprüsü, bond, VLAN, Open vSwitch; SDN ile VXLAN/EVPN. | vSwitch, Distributed Switch; NSX ayrı ürün. |
| Ekosistem | REST API, Terraform ve Ansible sağlayıcıları. Yazılım tedarikçisi sertifikası daha dar. | Çok geniş tedarikçi sertifikası, PowerCLI, hazır appliance'lar. |
| Destek | Proxmox'un abonelik portalı + yerel iş ortakları. | Broadcom + iş ortakları. |
Proxmox ne zaman uygun değil?
Bu bölümü atlamayın. Yanlış ortamda Proxmox'a geçmek, VMware faturasından daha pahalıya patlayabilir.
- Yazılım tedarikçiniz VMware şart koşuyorsaBazı sağlık, telekom ve endüstriyel yazılımlar destek sözleşmesinde yalnız belirli hipervizörleri sayar. Sorun anında “desteklenmeyen platform” cevabı almamak için tedarikçiden KVM/Proxmox desteğini yazılı isteyin. Yalnız OVA olarak dağıtılan appliance'lar çoğu zaman çalışır; destek kapsamı ayrı bir konudur.
- vSAN, NSX ya da Horizon'a derin bağımlıysanızMikro segmentasyon kuralları NSX'te, masaüstleri Horizon'da, depolama vSAN'daysa geçiş bir hipervizör değişikliği değil, üç ayrı proje olur. Ceph vSAN'ın, Proxmox güvenlik duvarı ve SDN bazı NSX işlerinin yerini tutar; kuralları bire bir taşıyan bir araç yok.
- Ekipte Linux bilen kimse yoksaArayüz kolay, ama bir disk düştüğünde, köprü yapılandırması bozulduğunda ya da güncelleme sonrası bir modül yüklenmediğinde Debian kabuğuna inersiniz. Bu bilgi ekipte yoksa öğrenme süresini ya da yönetilen hizmet maliyetini hesaba katın.
- Otomasyonunuz PowerCLI ve Aria üzerine kuruluysaProxmox'un REST API'si, Terraform ve Ansible sağlayıcıları var; ama yıllar içinde yazılmış betikler yeniden yazılır. Bu iş gücünü maliyet tablosuna ekleyin.
- Mevcut sözleşmeniz daha uzun süre geçerliyseÇok yıllık bir aboneliğin başındaysanız acele etmeyin. Bu süreyi test kümesi kurmak, ekibi alıştırmak ve düşük kritik VM'leri taşımak için kullanın. Yenileme tarihinde elinizde çalışan bir alternatif olur, pazarlık gücünüz de artar.
- Bir ile beş arası host, onlarca VM; vSAN ve NSX yok.
- Dedicated sunucu kiralıyor, sanallaştırmayı kendiniz yönetiyorsunuz.
- Linux ağırlıklı iş yükleri ya da Linux bilen bir ekip.
- Test, geliştirme, eğitim ortamları ve şube sunucuları.
- Yedek ve felaket kurtarma için ikinci bir lokasyon kurmak istiyorsunuz.
- Konteyner (LXC) ve VM'i aynı yerden yönetmek istiyorsunuz.
Dedicated sunucuda Proxmox kurulumu nasıl yapılır?
Proxmox'u bir dedicated sunucuya kurmanın masaüstüne kurmaktan tek farkı, makinenin başında olmamanız. Ekranı, klavyeyi ve ISO'yu IPMI, iDRAC ya da iLO gibi uzaktan yönetim kartı üzerinden verirsiniz. Bizim dedicated sunucu paketlerimizde Proxmox ya da ESXi kurulumu ücretsiz. IPMI erişimi Performans paketinden itibaren dahil; IPMI'sız giriş paketinde kurulumu bizim ekip yapıyor.
Kurulumdan önce iki karar verilmeli: depolama düzeni ve ağ. İkisini de sonradan değiştirmek, sunucuyu baştan kurmak demek.
- Donanımı kontrol edinBIOS'ta Intel VT-x/AMD-V ve IOMMU (VT-d/AMD-Vi) açık olsun. ZFS kullanacaksanız disk denetleyicisini HBA/IT moduna alın ya da sağlayıcıdan RAID kartsız yapılandırma isteyin. Donanım RAID'de kalacaksanız ext4 + LVM-thin seçin.
- ISO'yu sanal medya olarak bağlayınproxmox.com'dan indirdiğiniz ISO'yu IPMI arayüzünün Virtual Media bölümünden takın, sunucuyu bu medyadan başlatın. Grafik kurulum uzak konsolda ağır geliyorsa “Terminal UI” seçeneği aynı soruları metin ekranında sorar.
- Hedef diski ve dosya sistemini seçinOptions düğmesinden ZFS (RAID1 ya da RAID10) veya ext4/xfs + LVM seçilir. İki diskli sunucuda ZFS RAID1, dört diskte ZFS RAID10 bizim varsayılanımız.
- Ağı doğru girinYönetim IP'si, ağ geçidi ve DNS kurulumda sorulur. Kurulum bu IP'yi
vmbr0adlı bir köprüye bağlar; VM'ler de dışarıya bu köprüden çıkar. - Depoyu ve güncellemeleri ayarlayınAboneliğiniz yoksa Düğüm → Updates → Repositories ekranından Enterprise deposunu kapatıp No-Subscription deposunu ekleyin; yoksa güncelleme denemesi 401 hatasıyla düşer. Ardından ilk tam güncellemeyi yapıp yeniden başlatın.
- Erişimi kapatın8006 numaralı arayüzü ve SSH'yi internete açık bırakmayın: VPN ya da IP kısıtlı güvenlik duvarı, root için iki adımlı doğrulama (Datacenter → Permissions → Two Factor) ve kişiye özel yönetici hesapları. Ana makinenin temel sertleştirmesi için Linux sunucu güvenliği: ilk 24 saat yazımızdaki adımlar burada da geçerli.
- Bildirimleri açınDatacenter → Notifications altında e-posta ya da webhook hedefi tanımlayın. ZFS havuz hatası, başarısız yedek ve SMART uyarıları bu kanaldan gelsin; kimsenin bakmadığı bir arayüzde kırmızı ışık yanması işe yaramaz.
Ağ köprüsü, VLAN ve iç ağ
Tipik bir dedicated sunucuda yönetim IP'si ve VM'lerin dış IP'leri aynı köprüden çıkar. Aşağıdaki /etc/network/interfaces örneği VLAN destekli bir köprü kuruyor; adresler dokümantasyon aralığından:
auto lo
iface lo inet loopback
iface eno1 inet manual
auto vmbr0
iface vmbr0 inet static
address 203.0.113.10/29
gateway 203.0.113.9
bridge-ports eno1
bridge-stp off
bridge-fd 0
bridge-vlan-aware yes
bridge-vids 2-4094Dış IP'si olmayacak iç makineler (veritabanı, iş kuyruğu, yedek ajanı) için ikinci bir köprü ve NAT yeterli:
auto vmbr1
iface vmbr1 inet static
address 10.10.10.1/24
bridge-ports none
bridge-stp off
bridge-fd 0
post-up echo 1 > /proc/sys/net/ipv4/ip_forward
post-up iptables -t nat -A POSTROUTING -s '10.10.10.0/24' -o vmbr0 -j MASQUERADE
post-down iptables -t nat -D POSTROUTING -s '10.10.10.0/24' -o vmbr0 -j MASQUERADEProxmox depolama: ZFS mi, LVM-thin mi, Ceph mi?
Depolama, Proxmox'ta en çok sonradan pişmanlık yaratan karar. RAID seviyelerinin kendisini RAID nedir yazımızda ayrıntılı anlattık; burada konu, Proxmox'un o disklerin üstüne ne koyduğu.
ZFS, tek sunuculu ve küçük kümeli kurulumlarda ilk tercihimiz. Her bloğun sağlama toplamını tutar, sessiz bozulmayı yakalar, snapshot'ı anında alır ve başka bir sunucuya artımlı çoğaltma yapar. Proxmox'un Storage Replication özelliği bunun üstüne kurulu: iki düğüm arasında VM disklerini, örneğin on beş dakikada bir, eşitler. Bedeli RAM. Proxmox belgeleri ARC önbelleği için en az 2 GiB artı depolamanın her TiB'ı için 1 GiB öneriyor; 8.1 ve sonrası kurulumlar ARC'ı varsayılan olarak RAM'in %10'u ile, en çok 16 GiB ile sınırlıyor.
LVM-thin, donanım RAID kartının arkasında en sade yol. İnce (thin) tahsis ve snapshot verir, ek RAM istemez; checksum ve çoğaltma yoktur. Kurulumdaki ext4 seçeneği yerel diski zaten LVM-thin olarak hazırlar.
Ceph dağıtık, paylaşımlı depolama. VM diskleri tek bir sunucuya bağlı kalmaz; bir düğüm ölünce HA makineyi başka düğümde aynı diskle açar. Proxmox belgelerine göre en az üç (tercihen aynı) sunucu, yalnız Ceph'e ayrılmış en az 10 Gbit ağ, NVMe'de 25 Gbit ve üzeri, her OSD için en az 8 GiB RAM gerekiyor. Üç küçük sunucuyla Ceph kurmak mümkün, ama performansı çoğu zaman yerel ZFS'in altında kalır.
Son bir kural: VM iş yükünde IOPS, ham bant genişliğinden önemlidir. RAIDZ vdev'i IOPS açısından kabaca tek bir disk gibi davranır. Bu yüzden VM diskleri için ayna (mirror, RAID10) seçilir; RAIDZ'yi yedek ve arşiv havuzuna bırakın.
| Depolama | En uygun olduğu yer | Kaçının | HA’ya katkısı |
|---|---|---|---|
| ZFS (yerel) | 1–3 düğüm, HBA'lı sunucu, snapshot ve çoğaltma isteyenler | Donanım RAID kartının arkası, az RAM'li sunucu | Replikasyonla yarı HA: son eşitlemeden sonraki yazılar kaybolabilir |
| LVM-thin | Donanım RAID kartlı sunucu, sade kurulum | Checksum ve sunucular arası çoğaltma beklentisi | Yok; yedekten dönüş |
| Ceph | 3+ düğüm, 10/25 Gbit ayrı ağ, gerçek HA ihtiyacı | Bir iki sunucu, 1 Gbit ağ | Tam: disk paylaşımlı, VM başka düğümde açılır |
| NFS / iSCSI | Elinizde zaten yedekli bir depolama ünitesi varsa | Depolama ünitesi tek noktaysa | Var, ama ünitenin kendi yedekliliği kadar |
ESXi'den Proxmox'a VM nasıl taşınır?
Taşıma yöntemi geçişin geneli için değil, VM başına seçilir. Aynı projede bir makineyi sihirbazla, diğerini yedekten, üçüncüsünü sıfırdan kurarak taşımak gayet normal.
Hangisini seçerseniz seçin, hazırlık her VM için aynı: VMware Tools'u kaldırın (sonradan kaldırmak zorlaşır), statik IP ayarlarını ve MAC adresini not edin (ağ kartı değişecek), vTPM ile şifrelenmiş diskleri çözün ve kurtarma anahtarlarını el altında tutun, varsa snapshot'ları birleştirin, sonra VM'i kapatın.
# ESXi'den dışa aktarılmış OVF'yi 120 numaralı VM olarak içe al qm importovf 120 /mnt/export/erp-db/erp-db.ovf local-zfs # Yalnız disk: önce VM'i arayüzden diski olmadan oluşturun qm disk import 121 /mnt/export/web01/web01.vmdk local-zfs # İçe aktarılan disk "Unused" görünür; Windows ise SATA olarak bağlayın qm set 121 --sata0 local-zfs:vm-121-disk-0 --boot order=sata0
VMware'den Proxmox'a geçiş planı nasıl çıkarılır?
Aşağıdaki planlayıcı ortamınızı ve VM listenizi alıp her makine için yöntem, tahmini kopyalama süresi, risk bayrakları ve dalga planı çıkarıyor. Bir örnek liste yüklü; kendi makinelerinizle değiştirin. Hesap tamamen tarayıcınızda yapılır, hiçbir veri gönderilmez.
- VM 1
- VM 2
- VM 3
- VM 4
- VM 5
- VM
- 5
- Toplam disk
- 1.420 GB
- Kopyalama
- 4 sa 29 dk
- Dalga
- 4
- Pencereye sığmayan
- 0
- Pilotkesinti toplamı 14 dk · 1 pencere
- dns-izlemeİçe aktarma sihirbazı20 GB · kopya ≈ 4 dk · kesinti ≈ 14 dk
- Linux: ağ arayüzü adı değişir (ör. ens192 → ens18). Netplan/ifcfg dosyasını konsoldan kontrol edin.
- Dalga 1 · düşük kritikkesinti toplamı 33 dk · 1 pencere
- muhasebe-pcİçe aktarma sihirbazı120 GB · kopya ≈ 23 dk · kesinti ≈ 33 dk
- Şifreli disk / vTPM: vTPM durumu taşınmaz. Şifrelemeyi kapatın, BitLocker kurtarma anahtarını saklayın.
- Windows: VMware Tools'u kaldırın, virtio-win sürücülerini yükleyin, ilk açılışı SATA diskle yapın.
- Donanım değiştiği için Windows yeniden etkinleştirme isteyebilir; anahtar ya da KMS bilgisi hazır olsun.
- UEFI: BIOS'u OVMF seçin, EFI diski ekleyin; gerekirse önyükleme girdisini elle ekleyin.
- Dalga 2 · orta kritikkesinti toplamı 3 sa 26 dk · 1 pencere
- web01İçe aktarma sihirbazı80 GB · kopya ≈ 15 dk · kesinti ≈ 25 dk
- Snapshot var: içe aktarma belirgin yavaşlar. Taşımadan önce snapshot'ları birleştirin.
- Linux: ağ arayüzü adı değişir (ör. ens192 → ens18). Netplan/ifcfg dosyasını konsoldan kontrol edin.
- dosya-sunucusuİçe aktarma sihirbazı900 GB · kopya ≈ 2 sa 51 dk · kesinti ≈ 3 sa 1 dk
- Windows: VMware Tools'u kaldırın, virtio-win sürücülerini yükleyin, ilk açılışı SATA diskle yapın.
- Donanım değiştiği için Windows yeniden etkinleştirme isteyebilir; anahtar ya da KMS bilgisi hazır olsun.
- UEFI: BIOS'u OVMF seçin, EFI diski ekleyin; gerekirse önyükleme girdisini elle ekleyin.
- Dalga 3 · yüksek kritikkesinti toplamı 1 sa 7 dk · 1 pencere
- erp-dbİçe aktarma sihirbazı300 GB · kopya ≈ 57 dk · kesinti ≈ 1 sa 7 dk
- Windows: VMware Tools'u kaldırın, virtio-win sürücülerini yükleyin, ilk açılışı SATA diskle yapın.
- Donanım değiştiği için Windows yeniden etkinleştirme isteyebilir; anahtar ya da KMS bilgisi hazır olsun.
- UEFI: BIOS'u OVMF seçin, EFI diski ekleyin; gerekirse önyükleme girdisini elle ekleyin.
Dalgalar her zaman bir pilotla başlar. Pilot taşınmadan, geri dönüş denenmeden ve en az bir iş günü üretimde çalışmadan bir sonraki dalgaya geçmeyin.
- ESXi'den VM envanterini dışa alın: işletim sistemi, disk boyutu, firmware (BIOS/UEFI), IP ve MAC adresleri.
- Proxmox'ta hedef depolamayı (ZFS/LVM-thin/Ceph) ve köprüyü hazırlayın; bir test VM'iyle ağ çıkışını doğrulayın.
- Her dalga için geri dönüş ölçütünü ve kararı kimin vereceğini yazın; kaynak VM'leri en az bir iş haftası silmeyin.
- Yedek aracı yok: ilk dalgadan önce Proxmox Backup Server ya da en azından ayrı bir vzdump hedefi kurun.
- vmbr0'ı VLAN-aware yapın ve 2 VLAN etiketini switch/sağlayıcı tarafıyla eşleştirin.
- virtio-win ISO'sunu Proxmox'a yükleyin; Windows VM'lerde ilk açılış SATA, sürücüden sonra VirtIO SCSI.
- UEFI VM'ler için OVMF + EFI disk şablonunu önceden hazırlayın.
- 2 host: küme kurarsanız üçüncü oy için QDevice ekleyin; yoksa bir düğüm bakımdayken diğeri VM başlatamaz.
Kopyalama hızları örnek değerlerdir (1 Gbit ≈ 90 MB/s, 10 Gbit ≈ 350 MB/s, 200 Mbit WAN ≈ 20 MB/s etkin; vCenter üzerinden yarısı) ve her VM'e 10 dakikalık açılış/kontrol payı eklenir. Gerçek hız diskin dolu kısmına, kaynak depolamaya ve ESXi'nin o anki yüküne bağlı. Pilot VM'in gerçek süresini ölçüp tahminleri ona göre düzeltin.
Windows sanal makineler Proxmox'ta nasıl çalışır? VirtIO ve 0x7B hatası
Windows VM'ler Proxmox'ta gayet iyi çalışır; geçişteki sorunların neredeyse hepsi ilk açılışta yaşanır. VMware'de disk denetleyicisi çoğunlukla LSI Logic SAS ya da PVSCSI'dir. Proxmox'ta en iyi performansı veren denetleyici VirtIO SCSI, ama Windows'un içinde bu sürücü yok. Diski VirtIO SCSI'ye bağlanmış olarak açılan Windows önyükleme diskini bulamaz ve INACCESSIBLE_BOOT_DEVICE (0x0000007B) mavi ekranıyla durur.
Çözüm sıralamada. Makine önce Windows'un yerleşik olarak tanıdığı SATA (çok eski sistemlerde IDE) diskle açılır, VirtIO sürücüleri yüklenir, sonra disk VirtIO SCSI'ye çevrilir. Sürücüler Fedora projesinin yayımladığı virtio-win ISO'sundadır; Proxmox belgeleri de bu paketi işaret ediyor.
- Mümkünse taşımadan önce, VMware tarafında virtio-win misafir araçlarını kurun. VMware'de bir işe yaramaz ama sürücüler hazır bekler.
- Proxmox'ta önyükleme diskini SATA olarak bağlayın, makineyi açın.
- virtio-win ISO'sunu ikinci CD-ROM olarak takın ve kurulum aracını çalıştırın; QEMU Guest Agent da bu pakette gelir.
- Geçici olarak 1 GB'lık bir VirtIO SCSI disk ekleyin, Windows'un onu Aygıt Yöneticisi'nde tanıdığını görün. Windows sürücüyü böylece önyüklemede de kullanmayı öğrenir.
- VM'i kapatın, geçici diski silin, önyükleme diskini SATA'dan ayırıp SCSI olarak yeniden bağlayın (VirtIO SCSI single, Discard ve IO thread açık). Options → Boot Order'ı düzeltin.
- Ağ kartını VirtIO yapın ve statik IP'yi yeni karta girin. Eski kart gizli aygıt olarak kalır; IP çakışması uyarısı alırsanız Aygıt Yöneticisi'nde gizli aygıtları gösterip silin.
- UEFI ile kurulmuş makinelerde BIOS'u OVMF seçin ve EFI diski ekleyin. Açılmazsa önyükleme girdisini OVMF menüsünden elle ekleyin.
# Önyükleme diski SATA'da, yanına 1 GB'lık geçici VirtIO SCSI disk qm set 130 --scsihw virtio-scsi-single --scsi1 local-zfs:1 # Sürücü yüklendikten sonra (VM kapalıyken): qm set 130 --delete scsi1 qm set 130 --delete sata0 # disk "Unused" olarak kalır qm set 130 --scsi0 local-zfs:vm-130-disk-0,discard=on,iothread=1 --boot order=scsi0
Windows lisansı hipervizörle değişmez: Windows Server, sanal makinenin değil, onu çalıştıran fiziksel sunucunun çekirdeklerine göre lisanslanır. Sunucu başına en az 16, işlemci başına en az 8 çekirdek lisanslanır; Standard sürüm her tam lisanslanmış çekirdek seti için iki Windows Server VM hakkı verir, Datacenter sınırsız. Ayrıntılı hesap için Windows Server lisanslama rehberimize, tedarik için lisans satış sayfamıza bakabilirsiniz.
host yerine, Proxmox'un yeni VM'lerde varsayılan yaptığı x86-64-v2-AES gibi genel bir modelde tutuyoruz; kümeye ileride farklı nesil bir sunucu eklendiğinde canlı taşıma bozulmuyor. Bir istisnayı da derlenmiş ikililerle uğraşan biri olarak not edeyim: x86-64-v2-AES AVX2 içermez. AVX2 varsayılarak derlenmiş bir program (bazı veritabanı, sıkıştırma ve vektör kütüphaneleri) bu modelde ya yavaş koda geri düşer ya da hiç açılmaz. Tüm düğümler destekliyorsa x86-64-v3 seçin; düğümler birebir aynı işlemciyse host en yüksek performansı verir.Proxmox'ta yedekleme nasıl yapılır? Proxmox Backup Server
Proxmox'un dahili yedek aracı vzdump, VM'in tamamını tek dosya olarak NFS, CIFS ya da yerel bir dizine yazar. Küçük kurulumda iş görür; ama her seferinde tam yedek alır ve on VM'in her gece tam yedeği hem diski hem ağı doldurur.
Proxmox Backup Server (PBS) bu sorunu çözen ayrı, yine ücretsiz ve açık kaynak bir ürün. Yedekleri parçalara bölüp tekilleştirir, yalnız değişen veriyi gönderir ve istemci tarafında AES-256-GCM ile şifreleyebilir. Uzak bir PBS'e senkronizasyon, teyp desteği, doğrulama işleri ve tek dosya geri yükleme de var. Pratikte bu, gece yedeğinin tam yedekten çok daha kısa sürmesi ve aylarca geriye dönük saklamanın makul diskle yapılabilmesi demek.
PBS'i aynı Proxmox sunucusunun içinde VM olarak çalıştırmak cazip ama anlamsız: sunucu giderse yedek de gider. Ayrı bir fiziksel makine (küçük bir dedicated ya da bulut sunucu) ve ondan farklı bir lokasyonda ikinci kopya, sağlıklı başlangıç noktası.
Uzak kopyanın nerede durduğu Türkiye'de ayrıca bir hukuk sorusu. Yedekte müşteri ya da çalışan verisi varsa ve ikinci kopyayı yurt dışındaki bir nesne depolamaya gönderiyorsanız, 6698 sayılı KVKK'nın yurt dışına aktarım hükümleri (madde 9) devreye girer. İkinci PBS'i Türkiye'deki başka bir veri merkezinde tutmak bu tartışmayı baştan sadeleştirir; hukuki değerlendirmeyi yine de veri sorumlusunun danışmanı yapmalı.
- 3 kopya
- Canlı veri ve iki ayrı yedek.
- 2 ortam
- Örneğin Proxmox'un ZFS havuzu ve ayrı bir PBS sunucusu.
- 1 uzak kopya
- Başka veri merkezindeki ikinci PBS'e senkron ya da şifreli nesne depolama.
- Geri yükleme testi
- Ayda bir rastgele bir VM'i izole ağa geri yükleyip açın. Denenmemiş yedek, yedek sayılmaz.
# PBS, Datacenter → Storage → Add → Proxmox Backup Server ile eklendikten sonra vzdump 120 --storage pbs-ofis --mode snapshot # Zamanlanmış iş: Datacenter → Backup → Add # Retention: keep-daily=7 keep-weekly=4 keep-monthly=6
Proxmox için kaç sunucu gerekir? Cluster, HA ve quorum
Tek sunucuda Proxmox tamamen geçerli bir kurulum. Kaybettiğiniz tek şey yüksek erişilebilirlik: sunucu kapanırsa VM'ler de kapanır, yedekten ya da replikadan dönersiniz. Birçok KOBİ için bu, iyi bir yedek planıyla birlikte kabul edilebilir bir risk.
Küme kurulduğunda düğümler Corosync ile birbirini dinler. Bir düğümün VM'leri başka yerde başlatılmadan önce kümenin çoğunluk oyu (quorum) gerekir; bu kural, iki yarının aynı VM'i aynı anda çalıştırmasını (split-brain) engeller. Üç düğümde biri giderse kalan iki düğüm çoğunluktur ve HA devreye girer. İki düğümde biri giderse kalan tek düğüm çoğunluk değildir: VM başlatamaz, küme yapılandırması salt okunur kalır. İki düğümlü kümeye bu yüzden üçüncü oyu veren küçük bir QDevice (ayrı bir mini sunucu ya da başka yerdeki bir VM) eklenir.
Corosync gecikmeye hassas. Proxmox belgeleri tüm düğümler arasında 5 milisaniyenin altında, LAN kalitesinde güvenilir bir ağ istiyor ve küme trafiği için ayrı bir fiziksel ağ kartı öneriyor; çoğu kurulumda ayrı bir 1 Gbit bağlantı yetiyor. Yedek, canlı taşıma ve Ceph trafiğini Corosync ile aynı bağlantıya koyarsanız büyük bir yedek işi sırasında düğümler birbirini kaybedebilir. Farklı şehirlerdeki iki veri merkezini tek küme yapmak da bu yüzden önerilmez; iki ayrı küme kurulup aralarında PBS senkronu ya da replikasyon yapılır.
- 1 sunucuHA yok. ZFS + ayrı makinede PBS'e günlük yedek. Test, şube ve küçük üretim ortamları.
- 2 sunucu + QDeviceZFS replikasyonuyla birinden diğerine hızlı dönüş. Son eşitlemeden sonraki veri kaybolabilir.
- 3 sunucuGerçek HA için en küçük küme. Ceph ya da paylaşımlı depolamayla VM başka düğümde aynı diskle açılır.
- 4+ sunucuBir düğüm bakımdayken bile yedekli kalırsınız. 9.2'deki dinamik yük dengeleme bu ölçekte anlam kazanır.
# İlk düğümde pvecm create w3-kume --link0 10.0.0.11 # Diğer düğümlerde (ilk düğümün küme IP'sine katıl) pvecm add 10.0.0.11 --link0 10.0.0.12 # İki düğümlü kümede üçüncü oy: harici makinede corosync-qnetd, # düğümlerde corosync-qdevice paketi kurulduktan sonra pvecm qdevice setup 10.0.0.50 pvecm status # Quorate: Yes görmelisiniz
İzlemeyi küme kurulduğu gün açın: düğüm başına CPU, RAM, ZFS ARC isabet oranı, disk gecikmesi ve IO bekleme. VM'ler yavaşladı şikâyeti geldiğinde nereye bakılacağını sunucu yavaşladı: CPU, RAM ve disk darboğazı teşhisi yazımızda adım adım anlatıyoruz.
Proxmox mu VMware mi daha ucuz? Lisans maliyeti karşılaştırması
Lisans karşılaştırmasında iki yaygın hata görüyorum: Proxmox'u “bedava” saymak ve VMware'i yalnız lisans faturasıyla tartmak. İkisinin de gerçek maliyeti lisans + destek + iş gücü + donanım.
Proxmox tarafında abonelik soket başına yıllık ve çekirdek sayısından bağımsız. Ekim 2026 itibarıyla proxmox.com'daki liste fiyatları, KDV hariç, soket başına yıllık: Community 120 €, Basic 370 €, Standard 550 €, Premium 1.100 €. Seviyeler arasındaki fark özellik değil destek: Community destek talebi içermez ve Proxmox onu üretim dışı kullanım (test, laboratuvar) için konumluyor. Bir kümedeki tüm düğümler aynı seviyede olmalı. Fiyat sayfasındaki duyuruya göre Premium 19 Ekim 2026'dan, Standard 2026 sonuna kadar 7/24 desteğe geçiyor.
VMware tarafında hesap çekirdek üzerinden yürür: her işlemci için en az 16 çekirdek, ürün paketine göre çekirdek başına yıllık fiyat. Fiyatı bayinizden aldığınız teklif belirler, o rakamı aşağıya girin. Windows Server lisansı ise iki tarafta aynıdır, çünkü hipervizöre değil fiziksel çekirdeğe bağlıdır.
Lisans dışında kalan kalemler: geçiş iş gücü, ekibin alışma süresi, gerekiyorsa yedek yazılımı değişikliği ve donanım. Dedicated sunucuda donanım maliyetinin nasıl oluştuğunu dedicated sunucu fiyatları yazımızda, sanallaştırmayı kiralık fiziksel sunucuda mı yoksa bulutta mı çalıştırmanın mantıklı olduğunu da hosting, VPS, bulut ve dedicated farkı yazısında tartıştık.
Türkiye'den bakınca bir kalem daha var: kur. Proxmox aboneliği euro, VMware teklifleri çoğunlukla döviz bazlı geliyor; üç yıllık bir taahhütte kur hareketi, iki ürün arasındaki lisans farkı kadar sonucu oynatabilir. Karşılaştırıcıya bugünkü kuru girin, sonra bir de yüzde 20–30 yukarısıyla deneyin.
VMware'den Proxmox'a geçişte en sık yapılan hatalar neler?
Bunların hiçbiri egzotik değil; geçiş projelerinde karşılaştığımız ve bedeli genelde kesintiyle ödenen hatalar. Listeyi sıklığa göre değil, ne kadar pahalıya patladığına göre dizdim.
- Önce en kritik makineyi taşımakİlk taşınan VM, ekibin süreci öğrendiği VM'dir. Pilotu düşük kritik ama gerçek kullanıcısı olan bir makineden seçin; yoksa öğrenme maliyetini en pahalı sistem öder.
- Geri dönüş planı yazmamakKaynak VM'i taşıdıktan hemen sonra silmeyin. En az bir iş haftası ESXi tarafında kapalı ama hazır dursun; geri dönüş kararını kimin, hangi ölçüte göre vereceği önceden yazılsın.
- Yedeği geçişten sonraya bırakmakVMware tarafındaki yedek işleri Proxmox'a geçince kendiliğinden devam etmez. Yedek hedefini ilk dalgadan önce kurun ve ilk taşınan VM'in yedeğinden geri dönüşü deneyin.
- MAC adresine bağlı lisansları unutmakBazı eski yazılımlar ve lisans sunucuları MAC adresine kilitlidir. Proxmox'ta ağ kartına eski MAC'i elle verebilirsiniz; bunu taşımadan önce not almadıysanız lisans sunucusu açılmaz.
- Linux'ta arayüz adını kontrol etmemekVMware'deki
ens192, Proxmox'ta VirtIO kartla genellikleens18olur. Netplan ya da ifcfg dosyası eski adı arıyorsa makine açılır ama ağa çıkmaz; konsoldan düzeltmek gerekir. - İki düğümlü kümeye QDevice eklememekBir düğüm bakıma girince diğeri çoğunluğu kaybeder, VM başlatamazsınız.
pvecm expected 1acil durum çıkışıdır, kalıcı çözüm değildir. - Corosync'i yedek trafiğiyle aynı karta koymakGece yedek işi başlayınca küme kopar, HA gereksiz yere devreye girebilir. Küme trafiğine ayrı kart ya da en az ayrı VLAN ve ikinci bir link verin.
- Aboneliksiz sunucuda Enterprise deposunu açık bırakmakGüncelleme denemesi 401 hatası verir, kimse fark etmez ve sunucu aylarca yama almaz. Depo ayarını kurulumun ilk saatinde yapın.
Proxmox'a geçiş kararını nasıl vermeli?
Bir ile beş host arasında, vSAN ve NSX'e bağlı olmayan, Linux bilen bir ekibin yönettiği ortamlarda Proxmox, VMware'in işini çok daha düşük lisans maliyetiyle görüyor. Kararı verirken lisansı değil toplam maliyeti, özellik listesini değil işletme alışkanlıklarınızı tartın. Geçişi de tek gecede değil, pilotla başlayan dalgalarla yapın.
Proxmox kurulumu kiralık dedicated sunucu paketlerimizde ücretsiz; ZFS düzeni, ağ köprüsü, PBS ve küme tasarımı için de ekibimizle birlikte çalışabilirsiniz. Mevcut VMware ortamınız için bağımsız bir değerlendirme isterseniz altyapı değerlendirme danışmanlığı, elinizdeki bir teklif için bağımsız ikinci görüş çalışması yapıyoruz; genel kapsam teknik danışmanlık sayfamızda.
Sık Sorulan Sorular

Go ve Rust'ta aktif açık kaynak katkıcısı. ODTÜ Bilgisayar Mühendisliği; bellek güvenliği, eşzamanlılık ve düşük gecikmeli sistemlerde derin teknik bilgi.
Profili gör