Devam Eden Projesinde Sorun Yaşayan Ekipler İçin Teknik Danışmanlık
Teslim tarihi üçüncü kez ötelendi, herkes çalışıyor ama ilerleme hissi yok. Bağımsız bir gözle belirtiden kök nedene iniyor, korunacak ve yeniden yapılacak parçaları ayırıyor, ilk iki haftada uygulanabilir bir müdahale planı bırakıyoruz.
- Bağımsız ve tarafsız inceleme
- Kişi değil, karar ve akış incelenir
- Sıfırdan yazma son seçenektir
- İlk 30 dakikalık keşif görüşmesi ücretsiz
Takılan projelerin hepsi aynı cümleyle başlar: “aslında bitmek üzere”
Takılma nadiren tek bir günde olur; haftalarca biriken küçük belirsizliklerin bir gün aynı anda görünür hâle gelmesidir. Aşağıdakiler, incelemeye çağrıldığımız projelerde en sık duyduğumuz belirtiler.
Grafik temsilîdir; gerçek rakamlar yerine tipik bir örüntüyü gösterir. Kritik olan makasın açılması değil, açıldığının ne zaman kabul edildiğidir.
- Tamamlanma yüzdesi haftalardır aynıRapor her hafta “%85” diyor. Kalan %15’in içinde ne olduğunu kimse tek tek sayamıyor; çünkü o %15, listelenmemiş işlerin toplandığı bir torba hâline gelmiş durumda.
- Kapsam yazılı değil, sözlüNe yapılacağı toplantılarda konuşulmuş ama bir yerde tam olarak yazmıyor. Her taraf kendi hatırladığını doğru sanıyor ve teslimde iki farklı proje karşılaşıyor.
- Her yeni özellik eskisini bozuyorBir yeri düzeltince başka bir yer kırılıyor. Otomatik test olmadığı için bunu ancak kullanıcı fark ediyor ve ekip zamanının çoğunu geri dönüşlere harcıyor.
- Yayına çıkmak bir olaya dönüşmüşSürüm almak elle yapılan, uzun ve korkulan bir iş. Bu yüzden yayın seyrekleşiyor, her yayın daha büyük oluyor ve daha büyük yayın daha çok risk taşıyor.
- Bilgi tek kişide toplanmışBazı modüllere yalnız bir kişi dokunabiliyor. O kişi izne çıktığında ilerleme duruyor; kendisi de sürekli kesintiye uğradığı için asıl işine dönemiyor.
- Toplantılar karar üretmiyorAynı konu üçüncü kez gündeme geliyor, karar bir sonraki toplantıya erteleniyor. Kararın kimde olduğu belli olmadığı için kimse tek başına kapatamıyor.
Önce teşhis, sonra müdahale
Takılan bir projede en pahalı hata, doğru teşhis konmadan müdahaleye başlamaktır. Ekip eklemek, aracı değiştirmek veya sıfırdan yazmak — üçü de yanlış nedene uygulandığında kaybı büyütür. Bu yüzden ilk teslimatımız plan değil, teşhistir.
- Belirtileri toplamaEkip, yönetim ve varsa tedarikçiyle ayrı ayrı görüşüyoruz. Amaç kimin haklı olduğunu bulmak değil, aynı olayın kaç farklı anlatımı olduğunu görmek.TeslimBelirti listesiPaydaş görüşme notlarıBeklenti farkları
- Kanıta bakmaİş takip geçmişi, kod tabanı, sürüm kayıtları ve hata kayıtları inceleniyor. Anlatılanla kayıtların örtüşmediği yerler ayrıca not ediliyor.TeslimKod ve mimari incelemesiİş akışı analiziTeknik borç envanteri
- Kök nedene inmeBelirtiler beş başlıkta toplanıyor: kapsam, mimari, süreç, ekip ve kalite. Her belirtinin hangi başlığa işaret ettiği ağırlıklandırılıyor.TeslimKök neden haritasıAğırlıklı neden sıralamasıRisk kaydı
- Koru / yeniden yap ayrımıSistem modül modül üç kümeye ayrılıyor: korunacak, sınırlandırılıp iyileştirilecek ve yeniden yazılacak. Her karar gerekçesiyle birlikte yazılıyor.TeslimModül karar tablosuGerekçe notlarıGeçiş sırası
- İlk iki hafta planıKurtarma planı uzun vadeli bir belge değil, hemen başlanabilecek bir müdahale listesiyle açılıyor; ilk görünür kazanım ilk iki haftaya konumlandırılıyor.TeslimMüdahale listesiSahiplik tablosuÖlçülebilir ilk hedef
- Haftalık ilerleme kontrolüPlan uygulanırken haftalık kısa kontrollerle sapma erken yakalanıyor; karar gerektiren noktalarda görüş veriyoruz.TeslimHaftalık kontrol ritmiSapma uyarılarıKarar kayıtları
Kurtarma teşhis akışı
Projenizde gördüğünüz belirtileri işaretleyin. Akış, her belirtiyi olası kök nedenlerle ilişkilendirip ağırlıklı bir sıralama çıkarır ve en güçlü nedene karşılık gelen ilk müdahaleyi önerir. Amaç kesin bir teşhis koymak değil; incelemenin nereden başlaması gerektiğini görünür kılmaktır.
Yukarıdaki listeden projenizde gözlemlediğiniz maddeleri işaretleyin. Birden fazla seçmeniz beklenir; takılan projelerde belirtiler genellikle birden çok nedene aynı anda işaret eder.
Seçtiğiniz belirtileri ve aracın önerdiği ilk müdahaleyi konuşalım; keşif görüşmesinde mevcut durumu dinleyip inceleme kapsamını birlikte çıkaralım. İlk 30 dakikalık görüşme ücretsizdir ve sizi bağlamaz.
Bu akış bir öz değerlendirme aracıdır; yerinde inceleme, kod okuma ve ekip görüşmeleri olmadan kesin teşhis koymaz. Ağırlıklar tipik örüntülere dayanır ve projenizin bağlamına göre farklı okunabilir.
İncelemede neye bakıyoruz, ne teslim ediyoruz
Kurtarma incelemesi teknik bir denetimden ibaret değildir; kodun yanında kapsamın, akışın ve karar mekanizmasının da incelenmesi gerekir. Aşağıdaki başlıklar, projenizin durumuna göre seçilerek kapsama alınır.
- TeşhisPaydaş görüşmeleriEkip, yönetim ve tedarikçiyle ayrı görüşmeler; aynı olayın farklı anlatımları karşılaştırılır.
- Teşhisİş akışı geçmişiKapsamın zaman içinde nasıl değiştiği, hangi işlerin kaç kez açılıp kapandığı incelenir.
- TeknikMimari incelemesiModül sınırları, bağımlılıklar ve veri sahipliği çıkarılır; değişimi zorlaştıran noktalar işaretlenir.
- TeknikKod kalitesi ve teknik borçEn çok değişen ve en çok kırılan alanlar tespit edilir; borç envanteri önceliklendirilir.
- TeknikYayın ve ortam yapısıSürüm alma adımları, ortam farkları ve geri alma imkânı değerlendirilir.
- KararKoru / yeniden yap tablosuHer modül için karar ve gerekçe; yeniden yazım önerisi yalnız gerekçelendirilebildiği yerde verilir.
- KararKurtarma planıİlk iki haftanın müdahale listesi, ardından gelen aşamalar ve her aşamanın çıktısı.
- TakipHaftalık ilerleme kontrolüKısa ve sabit gündemli kontroller; sapma erken görülür, kararlar kayda geçer.
İncelemeyi kendi geliştirme hizmetimizi satmak için yapmıyoruz; rapor, uygulamayı bizim üstlenip üstlenmememizden bağımsız olarak aynı içerikte kalır. Mevcut tedarikçinizle devam etmek çoğu zaman en hızlı yoldur ve öneri bu yönde çıkarsa bunu açıkça yazarız. Yeni bir tedarikçi arayışına girecekseniz, yazılım firması seçerken dikkat edilmesi gerekenler yazımızdaki değerlendirme başlıklarını kullanabilirsiniz.
Kod ve iş verisi incelemesi gizlilik sözleşmesi altında yapılır; erişim yalnız okuma yetkisiyle ve iş için gereken en dar kapsamda istenir. Kurtarma planının uygulanması aşamasında ihtiyaç duyulursa web yazılım geliştirme, API geliştirme ve güvenlik ve sızma testi hizmetlerimiz ayrı kapsam ve ayrı teklifle konuşulur. Altyapı kaynaklı yavaşlamalarda barındırma seçenekleri arasındaki farkları da tabloya koyuyoruz.
Sıfırdan yazma kararı bir strateji değil, son çaredir. Bu karar ancak modül bazında gerekçelendirilebildiğinde ve mevcut sistemin bakımı süresince kimin ne yapacağı yazıldığında savunulabilir hâle gelir.
Örnek bir kurtarma incelemesi akışı
Aşağıdaki akış; tek bir ürün, 4–8 kişilik bir geliştirme ekibi ve devam eden bir tedarikçi ilişkisi içeren tipik bir durum için hazırlanmış örnektir. Sizin planınız keşif görüşmesinden sonra netleşir.
| Zaman | Ne yapılır | Adım sonunda elinizde ne olur |
|---|---|---|
| 1. gün | Keşif görüşmesi | Belirti listesi, inceleme kapsamı taslağı |
| 1. hafta | Paydaş görüşmeleri | Görüşme notları, beklenti farkları |
| 1. hafta | Kod ve mimari incelemesi | Mimari resmi, teknik borç envanteri |
| 2. hafta | İş akışı ve yayın incelemesi | Akış haritası, yayın adımları raporu |
| 2. hafta | Kök neden çalıştayı | Ağırlıklı neden sıralaması, risk kaydı |
| 3. hafta | Koru / yeniden yap kararları | Modül karar tablosu ve gerekçeler |
| 3. hafta | Kurtarma planı ve sunum | Müdahale listesi, yönetim ve ekip sunumu |
| 3. hafta+ | Haftalık ilerleme kontrolü | Kontrol ritmi, sapma uyarıları, karar kayıtları |
İnceleme bittiğinde elinizde iki belge oluyor: ne olduğunu anlatan bulgu raporu ve ne yapılacağını anlatan kurtarma planı. İkincisi olmadan ilki bir tartışma metnine dönüşür; bu yüzden planı her zaman rapora ekliyoruz.
- HizmetTeknik Danışmanlık & ProjelendirmeHizmetin tamamı: kapsam, süreç, paketler ve teslimatlar.
- HizmetWeb Yazılım GeliştirmeKurtarma planının uygulama tarafı: yeniden yazılacak modüller ve devamı.
- HizmetGüvenlik & Sızma Testiİncelemede güvenlik bulgusu çıktığında devreye giren ayrı kapsam.
- ProjeTYSUzun ömürlü bir ürünü sürdürülebilir tutmak: kendi ürünümüzden çıkarımlar.
- RehberYazılım firması seçerken dikkat edilmesi gerekenlerTedarikçi değişimi gündeme geldiğinde bakılacak başlıklar.
- RehberHosting, VPS, bulut ve dedicated farkıYavaşlamanın kaynağı altyapıysa seçenekleri karşılaştırın.
Sık sorulanlar
Sıfırdan yazma, mevcut tedarikçiyle devam, inceleme süresince geliştirmenin durup durmayacağı ve raporun dili hakkında en çok sorulanlar.
Projeyi durdurmadan, doğru teşhisle yola koyalım
Nerede takıldığınızı anlatın; belirtileri dinleyip inceleme kapsamını birlikte çıkaralım. İlk 30 dakikalık keşif görüşmesi ücretsizdir, sizi bağlamaz ve sonunda ne yapılması gerektiğine dair net bir ilk görüş bırakır.
- ✓ İlk 30 dk. keşif ücretsiz
- ✓ Bağımsız ve tarafsız inceleme
- ✓ Gizlilik sözleşmesi ile çalışma
Takılan proje, kaybedilmiş proje değildir
Doğru teşhis konduğunda kurtarma çoğu zaman sanılandan küçük bir müdahaleyle başlar. Nereden başlayacağınızı keşif görüşmesinde birlikte belirleyelim.